Χρόνια Παγκρεατίτιδα

Πάγκρεας

Χρόνια Παγκρεατίτιδα

Η χρόνια παγκρεατίτιδα είναι μία προοδευτική φλεγμονώδης νόσος του παγκρέατος, η οποία μπορεί με την πάροδο του χρόνου να οδηγήσει σε μόνιμες ανατομικές αλλοιώσεις, στενώσεις του παγκρεατικού ή του χοληδόχου πόρου, χρόνιο πόνο και έκπτωση της εξωκρινούς και ενδοκρινούς λειτουργίας του παγκρέατος.

Η θεραπεία είναι συνήθως πολυπαραγοντική και διεπιστημονική και περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή, ενδοσκοπικές παρεμβάσεις και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, χειρουργική θεραπεία.

Πότε Χρειάζεται Χειρουργική Αντιμετώπιση

Χειρουργική θεραπεία μπορεί να απαιτηθεί όταν υπάρχουν:

  • επίμονος ή έντονος πόνος που δεν ελέγχεται επαρκώς με συντηρητική θεραπεία
  • στένωση του τελικού χοληδόχου πόρου με χολόσταση ή ίκτερο
  • στένωση του δωδεκαδακτύλου
  • σημαντική στένωση ή διάταση του κύριου παγκρεατικού πόρου
  • φλεγμονώδης μάζα στην κεφαλή του παγκρέατος
  • επαναλαμβανόμενες επιπλοκές ή παγκρεατικές ψευδοκύστεις
  • αγγειακές επιπλοκές
  • αδυναμία ασφαλούς αποκλεισμού καρκίνου του παγκρέατος

Η ένδειξη για χειρουργική θεραπεία εξατομικεύεται και πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα συμπτώματα, την ανατομία, τις προηγούμενες ενδοσκοπικές θεραπείες και τη γενική κατάσταση του ασθενούς.

Χειρουργικές Επιλογές

Η επιλογή της επέμβασης εξαρτάται από τη μορφολογία της νόσου και την εντόπιση των αλλοιώσεων.

Ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να πραγματοποιηθεί:

  • παγκρεατοδωδεκαδακτυλεκτομή κατά Whipple
  • πυλωροδιατηρητική παγκρεατοδωδεκαδακτυλεκτομή κατά Traverso–Longmire
  • επέμβαση κατά Frey, με τοπική εκτομή της κεφαλής του παγκρέατος και επιμήκη παγκρεατονηστιδοστομία
  • σε επιλεγμένες περιπτώσεις, επέμβαση κατά Beger, δηλαδή διατήρηση του δωδεκαδακτύλου με εκτομή της κεφαλής του παγκρέατος
  • περιφερική παγκρεατεκτομή όταν η νόσος εντοπίζεται κυρίως στο σώμα ή την ουρά
  • σπανιότερα, άλλες επεμβάσεις παροχέτευσης ή εκτομής ανάλογα με την ανατομία και τις επιπλοκές

Στόχος είναι να αντιμετωπιστεί η αιτία των συμπτωμάτων και των επιπλοκών, διατηρώντας όσο το δυνατόν περισσότερο λειτουργικό παγκρεατικό ιστό.

Ρομποτική Χειρουργική

Σε επιλεγμένες περιπτώσεις η χειρουργική αντιμετώπιση της χρόνιας παγκρεατίτιδας μπορεί να πραγματοποιηθεί με ρομποτική προσπέλαση.

Η ρομποτική χειρουργική μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμη σε επιλεγμένες περιφερικές εκτομές ή σε επεμβάσεις όπου απαιτείται λεπτή ανατομική παρασκευή γύρω από αγγεία και παρακείμενες δομές.

Η επιλογή μεταξύ ανοικτής και ρομποτικής προσπέλασης εξαρτάται από τη μορφή της νόσου, το ιστορικό προηγούμενων φλεγμονών ή επεμβάσεων και την πολυπλοκότητα της ανατομίας.

Συνεργασία με Γαστρεντερολόγο και Ενδοσκόπο

Η χρόνια παγκρεατίτιδα δεν αποτελεί αποκλειστικά χειρουργική νόσο.

Σε πολλές περιπτώσεις σημαντικό ρόλο έχουν:

  • η ενδοσκοπική αντιμετώπιση στενώσεων
  • η τοποθέτηση ενδοπροθέσεων
  • η παροχέτευση συλλογών ή ψευδοκύστεων
  • η ενδοσκοπική θεραπεία λίθων ή αποφράξεων του παγκρεατικού πόρου

Για τον λόγο αυτό η θεραπεία πρέπει να σχεδιάζεται σε στενή συνεργασία μεταξύ Χειρουργού, Γαστρεντερολόγου και Ενδοσκόπου, ώστε να επιλέγεται για κάθε ασθενή η καταλληλότερη και λιγότερο επιβαρυντική θεραπευτική στρατηγική.

Στόχος της Θεραπείας

Στόχος είναι η ανακούφιση των συμπτωμάτων, η αντιμετώπιση των επιπλοκών και η διατήρηση όσο το δυνατόν περισσότερης λειτουργίας του παγκρέατος.

Η χειρουργική επέμβαση πρέπει να πραγματοποιείται όταν υπάρχει σαφής ένδειξη και όταν μπορεί να προσφέρει ουσιαστικό όφελος σε σχέση με τη συντηρητική ή ενδοσκοπική αντιμετώπιση.